Kanada lisesi sonrası Türkiye'de mi, Kanada'da mı üniversite? YKS, yurt dışı kontenjanı ve YÖK denkliği karşılaştırması

Bu sayfanın içeriği şimdilik yalnızca Türkçe yayımlanıyor. Menü, arama ve ana sayfa seçtiğiniz dilde görüntülenir.

Kısa cevapKanada lisesi sonrası üniversite için üç yol vardır: YKS, yurt dışı öğrenci kontenjanı ve Kanada'da lisans sonrası YÖK denkliği. Liseye Türkiye'de başlayan öğrenci için yurt dışı kontenjanı kapalıdır; YKS ve Kanada üniversitesi açıktır. Tıp, hukuk ve öğretmenlik gibi bölümlerde başarı sırası ve kontenjan kuralları ayrıca kontrol edilmelidir.

Üç yol, üç farklı plan

Kanada'da lise okuyan ve Türkiye'de üniversite seçeneğini açık tutmak isteyen aileler için üç temel yol vardır. Hangisinin uygun olduğu büyük ölçüde liseye nerede başlandığına ve hedef bölüme bağlıdır.

• YKS: Tüm T.C. vatandaşlarına açıktır. Liseye Türkiye'de başlayıp Kanada'da bitiren öğrenci için Türkiye'de üniversiteye girişin ana yoludur. Ayrıntılar Kanada lise diplomasıyla YKS yazımızda.
• Yurt dışı öğrenci kontenjanı: T.C. uyruklu öğrenci için yalnızca lisenin tamamı KKTC hariç yurt dışında tamamlandıysa mümkündür. Ayrıntılar yurt dışı öğrenci kontenjanı yazımızda.
• Kanada'da üniversite, sonra YÖK denkliği: Öğrenci Kanada'da lisans okur, Türkiye'de çalışmak isterse mezuniyetten sonra YÖK'e diploma denkliği için başvurur.

Üç yolun karşılaştırması

• Kim karar verir? YKS'de yerleştirmeyi ÖSYM yapar. Yurt dışı kontenjanında kabul kararını üniversite kendi yönergesine göre verir. Kanada'da lisans sonrasında denklik kararını YÖK verir.
• Belirleyici ölçüt: YKS'de sınav puanı ve OBP; kontenjanda üniversitenin kabul ettiği sınav, diploma veya not ortalaması; denklikte okunan program, kurum ve öğrenim süreci.
• Zamanlama: YKS ve kontenjan kararı lise bitmeden; YÖK denkliği ise yıllar sonra, mezuniyetten sonra.
• Belirsizlik: YKS'nin kuralları kılavuzda açıktır ama sınav rekabeti yüksektir. Kontenjanda koşullar üniversiteye göre değişir. Denklikte sonuç önceden garanti edilemez.
• Dil: YKS Türkçe yapılır. Kontenjanda programın öğretim diline göre Türkçe veya İngilizce yeterlilik istenir. Kanada'da lisans İngilizce veya Fransızca yürür; YÖK denkliğinde öğretim dilinde yeterlilik belgesi istenebilir.

Senaryolar: hangi öğrenci hangi yola uygun?

Senaryo 1: 9. sınıftan itibaren Kanada'da

• Açık yollar: Üçü de. Lisenin tamamı yurt dışında olduğu için yurt dışı kontenjanı şartı sağlanır; isterse YKS'ye de girebilir.
• Dikkat: Doğumla ilk uyruğu T.C. olan çift vatandaşlar da ancak bu şartla başvurabilir.

Senaryo 2: Liseye Türkiye'de başladı, 11-12'yi Kanada'da okudu

• Açık yollar: YKS ve Kanada üniversitesi. Güncel YÖK esaslarına göre yurt dışı kontenjanı şartı sağlanmaz.
• Dikkat: YKS hazırlığı Kanada'daki son iki yılla çakışır; Türkçe ve sosyal bilimler açığı erken kapatılmalıdır.

Senaryo 3: Hedef Kanada üniversitesi, Türkiye yedek plan

• Açık yol: Kanada'da lisans; Türkiye'ye dönüşte YÖK denkliği.
• Dikkat: Denklik mezuniyetten sonra, dosya bazında değerlendirilir ve önceden garanti edilemez. YÖK duyurusuna göre yalnızca örgün programlar ve yönetmelikteki koşulları taşıyan uzaktan programlar değerlendirilir; düzenli devam önemlidir.

Özel kuralları olan bölümler: tıp, hukuk, öğretmenlik

• YKS yolunda başarı sırası: YKS tercih kılavuzunda bazı programlar için en düşük başarı sırası şartı uygulanır. Örneğin 2024 tercih döneminde tıp için SAY 50.000, hukuk için EA 125.000, öğretmenlik için 300.000 sınırı vardı. Sınırlar yıllara göre değiştiği için güncel tercih kılavuzu kontrol edilmelidir.
• Yurt dışı kontenjanında: YÖK esaslarında bu programlar için bir YKS başarı sırası şartı yer almaz; ancak tıp, diş hekimliği, eczacılık, hukuk ve öğretmenlikte esaslarda sayılan bazı aday grupları için kontenjanın yüzde 10'u aşılamaz. Üniversitenin kendi asgari puanları ayrıca uygulanır. Bu programlarda koşulları YÖK ve hedef üniversiteden teyit edin.
• Yurt dışında lisans ve YÖK denkliği: YÖK'ün 2026 duyurusuna göre öğrenime başlanılan yıl en az iki kabul edilen dünya sıralamasında (ARWU, CWTS Leiden, QS, THE) ilk 1000'de yer almayan bir üniversitede tıp, diş hekimliği, eczacılık veya hukuk okuyan ve ortaöğretimini Türkiye'de tamamlayan öğrenciler için YKS başarı sırası şartı aranır: tıp SAY 50.000, diş hekimliği SAY 80.000, eczacılık SAY 100.000, hukuk EA 100.000.

Diğer programlar için duyuruda YKS şartı yer almaz; ancak bu da denklik garantisi anlamına gelmez. Duyuru, ortaöğretimini yurt dışında tamamlayan öğrenciler için açık bir hüküm içermez. Liseyi Kanada'da bitiren öğrencinin bu şarta tabi olup olmadığı YÖK Tanıma ve Denklik birimiyle teyit edilmelidir. Duyuru ayrıca okul tanımanın denklik anlamına gelmediğini ve gitmeden önce eğitim müşavirliğinde "Özel Öğrenci Dosyası" açılmasını hatırlatır.

Aileler en çok nerede yanılıyor?

• "Kanada diplomasıyla sınavsız girilir" sanmak: Yurt dışı kontenjanı yalnızca şartı taşıyanlara açıktır ve orada da üniversitenin sınav veya puan koşulları vardır.
• "Son üç yıl yeter" bilgisine güvenmek: Güncel YÖK esaslarında T.C. uyruklular için şart lisenin tamamıdır.
• Okul tanımayı denklik sanmak: YÖK duyurusuna göre okul tanıma belgesi yalnızca kurumun tanındığını gösterir; diploma denkliği değildir.
• Kararı 12. sınıfa bırakmak: Yurt dışı kontenjanı için karar liseye başlamadan, YKS için en geç 11. sınıfta verilmelidir.

Sınıf sınıf kontrol listesi

1. 9. sınıf: Liseye nerede başlanacağına karar verin. Yurt dışı kontenjanı hedefleniyorsa lisenin tamamının yurt dışında okunması gerekir. Kanada'da diploma şartlarını ve ders seçimini öğrenin.
2. 10. sınıf: Türkçe okuma ve yazmayı sürdürün. Hedef bölümün Kanada'da ve Türkiye'de istediği dersleri (matematik, fen düzeyleri) eşleştirin.
3. 11. sınıf: Yolu netleştirin. YKS yolu için TYT temel hazırlığına başlayın; kontenjan yolu için hedef üniversitelerin kabul ettiği sınavları (SAT, IB, TR-YÖS) belirleyin ve ilk sınav denemesini planlayın.
4. 12. sınıf: YKS başvuru dönemini (2026'da şubat-mart), sınav tarihini (2026'da haziran) ve üniversitelerin kontenjan başvuru takvimlerini takvime işleyin. Mezuniyetten sonra apostilli diploma ve transkriptle MEB denkliği için başvurun.

Her yıl başında YÖK esaslarının ve ÖSYM kılavuzunun güncel hâlini okumak, planı yanlış bilgiye dayandırmamanın tek yoludur.

Yedek plan nasıl kurulur?

• Bir ana, bir yedek yol: Üç yolu aynı anda tam güçle yürütmek çoğu öğrenci için gerçekçi değildir. Bir ana yol seçip diğerini asgari hazırlıkla açık tutun.
• Kanada başvurularını kaçırmayın: Kanada üniversitelerinde çoğu programın başvuru tarihi YKS'den önce dolar; Türkiye planı başarısız olursa geri dönülecek kapı açık kalsın.
• Belgeleri erkenden toplayın: Transkript, diploma, apostil ve tercümeler her üç yolda da gerekir.
• Yazılı teyit: Üniversite ve kurumlardan aldığınız yanıtları saklayın; kurallar değiştiğinde hangi bilgiye dayanarak karar verdiğinizi gösterir.

Çocuğunuz için YKS, yurt dışı kontenjanı ve Kanada üniversitesi seçeneklerini sınıf sınıf planlamak için Kanada Kültür Merkezi ile ücretsiz ön değerlendirme görüşmesi yapabilirsiniz; sitemizdeki başvuru formunu doldurmanız yeterli.

Sık sorulan sorular