Kanada'da 1 dönem okuyup Türkiye'ye dönen öğrenci denkliği ve sınıf geçmeyi nasıl yönetir?

Bu sayfanın içeriği şimdilik yalnızca Türkçe yayımlanıyor. Menü, arama ve ana sayfa seçtiğiniz dilde görüntülenir.

Kısa cevapKanada'da en az bir dönem okuyup dönen öğrenci, MEB e-Denklik sistemi üzerinden denklik alır ve kaydı denklik belgesine göre Türkiye'deki okuluna veya aynı türde bir okula yapılır. Değişim programıyla gidenlerin kaydı bir yılı geçmemek üzere saklı tutulur. Notların e-Okul'a nasıl yansıyacağı il/ilçe millî eğitim müdürlüğünce belirlenir ve önceden teyit edilmelidir.

Kısa cevap: 1 dönem sonra dönüş mümkün mü?

Evet. Kanada'da bir dönem okuyup Türkiye'deki lisesine dönen öğrenci için mevzuatta tanımlı bir yol var. Ancak dönüş otomatik değildir: Kanada'da alınan belgelerin MEB denklik işleminden geçmesi ve okul kaydının denklik belgesine göre yapılması gerekir.

Bu yazıda velilerin en çok sorduğu üç konuyu ele alıyoruz:

• Denklik: Bir dönemlik Kanada belgesi nasıl değerlendirilir?
• Sınıf geçme: Öğrenci sınıf kaybeder mi, hangi sınıfa döner?
• Notlar: Kanada'daki dönemin notları Türkiye'de nasıl yansır?

Mevzuat ne diyor? İki ayrı durum var

Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği, yurt dışına giden öğrenciyi iki farklı başlıkta düzenler. Çocuğunuzun hangisine girdiğini baştan bilmek, dönüşteki işlemleri kolaylaştırır.

1. Kültürlerarası değişim programıyla gidenler (Madde 28)

• Kayıt saklı tutulur: Bir eğitim ve öğretim yılını geçmemek üzere değişim programıyla yurt dışına giden öğrencinin kaydı okulunda korunur, yerine nakil yoluyla başka öğrenci alınmaz.
• Belgeler başarıya yansıtılır: Yurt dışında alınan öğrenim belgeleri Denklik Yönetmeliğine göre değerlendirilir ve öğrencinin başarısına yansıtılır.

2. Okulundan ayrılıp Kanada'da okuyanlar (Madde 27)

• En az bir dönem şartı: Yönetmelik, yurt dışına giden ve orada en az bir dönem öğrenim gören öğrencinin, nakil şartlarını taşıması hâlinde denklik belgesine göre önceki okuluna veya aynı türdeki başka bir okula naklinin yapılacağını söyler.
• e-Okul kaydı: Öğrencinin denklikle ilişkilendirildiği sınıf e-Okul sistemine işlenir.
• Devamsızlık: Nakil sırasında devam-devamsızlık hükümlerine uyulur.

Bir dönemden kısa süren bir Kanada deneyimi için yönetmelikte ayrı bir hüküm göremedik. Böyle bir durumda izlenecek yolu mutlaka okul müdürlüğü ve il/ilçe millî eğitim müdürlüğü ile teyit edin. Erken dönüş düşünüyorsanız Kanada'dan erken dönüş rehberimize de göz atın.

Bir dönemlik denklik nasıl alınır?

Denklik başvurusu, MEB'in e-Denklik sistemi (edenklik.meb.gov.tr) üzerinden yapılır. İstanbul İl Millî Eğitim Müdürlüğünün yayımladığı süreç rehberine göre adımlar şöyledir:

1. Ön başvuru: e-Devlet şifresiyle sisteme girilir, form doldurulur ve belgeler tek tek yüklenir.
2. Denklik merkezi seçimi: İl ve ilçe seçilerek başvurunun görüleceği denklik merkezi belirlenir.
3. Kontrol ve randevu: Belgeler eksiksiz yüklendikten sonra randevu alınır; eksik varsa SMS ve e-posta ile bildirim gelir.
4. Asılların ibrazı: Randevu günü yüklenen tüm belgelerin asılları denklik merkezine götürülür.
5. Sonuç: Denklik belgesi aynı sistemdeki "Başvuru Sorgulama" bölümünden indirilir. İstanbul rehberine göre imza süreci bir haftayı bulabilir.

Bir dönemlik öğrenci için tipik belgeler

• Kimlik ve pasaport: Kanada'daki öğrenim dönemini kapsayan giriş-çıkış kayıtları görülebilmelidir.
• Kanada okulunun belgesi: Okul onaylı karne (report card) veya transkript ile ayrılma belgesi. Ara sınıflar için bu belgeler istenir.
• Tercüme: İstanbul rehberinde İngilizce belgeler tercüme istenmeyen diller arasında sayılıyor. Quebec'ten gelen Fransızca belgeler için noter onaylı tercüme gerekebilir; bu, denklik merkezine göre değişir.
• Veli belgesi: 18 yaş altı başvurularda veli kimliği ve imzası.

Belge listesinin ayrıntıları için Kanada lise denklik sayfamıza bakabilirsiniz.

Sınıf geçme: öğrenci yıl kaybeder mi?

Bir dönem sonra dönen öğrenci genellikle aynı sınıfın ikinci dönemine devam etmek ister. Mevzuattan doğrulayabildiğimiz noktalar şunlar:

• Sınıfı denklik belirler: Denklik Yönetmeliğine göre öğrenciler denklik belgesinde belirtilen sınıfa alınır.
• Bir alt sınıf seçeneği: Veli, okul müdürlüğüne dilekçe vererek denklik belgesindeki sınıfın bir alt sınıfına alınmayı isteyebilir; yönetmeliğe göre bu istek okul müdürlüğünce yerine getirilir.
• Belgesiz dönüş: Yıl ortasında belgesi olmadan dönen öğrenci, velinin yazılı beyanıyla geçici olarak derslere devam edebilir. Veli belgeleri üç ay içinde getirmelidir.

Yıl sonunda sınıf geçme, Türkiye'deki okulun uyguladığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği hükümlerine göre değerlendirilir.

Kanada dönemindeki notlar nasıl yansır?

Velilerin en çok merak ettiği soru budur ve dürüst olmak gerekirse ayrıntısı yönetmelik metninde yazılı değildir. Doğrulayabildiğimiz çerçeve şu:

• Başarıya yansıtma: Değişim programıyla gidenlerde yurt dışı belgeleri Denklik Yönetmeliğine göre değerlendirilip başarıya yansıtılır.
• Diploma notu: Yurt dışından dönüp Türkiye'de mezun olan öğrencinin diploma notu, Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği ve denklik kılavuzu doğrultusunda belirlenir.

Kanada'daki dönemin notunun e-Okul'a hangi yöntemle işleneceği, hangi derslerin karşılık bulacağı ve karşılığı olmayan dersler için ne yapılacağı il/ilçe millî eğitim müdürlüğünün denklik birimi ile okul müdürlüğü tarafından belirlenir. Bu nedenle bu konuyu gitmeden önce yazılı olarak sormanızı öneririz. Ders eşleştirme ayrıntıları için Kanada'da alınan derslerin denkliği yazımıza bakın.

Örnek senaryo: 10. sınıfın ilk dönemi Kanada'da

Somut bir örnekle anlatalım. Anadolu lisesinde 10. sınıfa geçen bir öğrenci, eylülde Ontario'da sömestr sistemli bir devlet lisesine başlıyor ve ocak sonunda dönüyor.

• Gitmeden önce: Aile, okul müdürlüğüne öğrencinin değişim programıyla gittiğini yazılı bildiriyor. Kayıt saklı tutuluyor ve yerine başka öğrenci alınmıyor.
• Kanada'da: Öğrenci dört ders alıyor: matematik, fen, İngilizce ve bir seçmeli. Dönem sonunda okul onaylı karne ve transkript alıyor.
• Dönüşte: Aile e-Denklik ön başvurusunu yapıyor, randevu günü asılları götürüyor ve denklik belgesini okula teslim ediyor.
• Okulda: Öğrenci ikinci döneme sınıfıyla birlikte devam ediyor. Kanada'da karşılığı olmayan derslerdeki eksikler için okul ve öğretmenlerle plan yapılıyor.

Sık yapılan hatalar

• Belgeyi sonradan istemek: Kanada okulundan karne ve transkripti Türkiye'ye döndükten sonra istemek haftalar sürebilir. Ayrılmadan önce elden alın.
• Çevrim içi ders almak: MEB, kısmen veya tamamen uzaktan öğretimle görülen eğitime ait belgelere denklik yapmadığını duyurmuştur.
• Sözlü bilgiye güvenmek: Okul ve millî eğitim müdürlüğünden aldığınız bilgileri mümkünse yazılı olarak saklayın.

Veliler için kısa kontrol listesi

• Gitmeden önce: Okul müdürlüğüne öğrencinin değişim programıyla mı gittiğini yoksa okuldan ayrıldığını mı bildirin ve kaydın durumunu yazılı teyit edin.
• Kanada'da: Ders seçimini Türkiye'deki ders programına yakın tutun; dönem sonunda okul onaylı karne ve transkripti eksiksiz alın.
• Dönüşte: e-Denklik başvurusunu hemen yapın; belgeler gecikirse geçici devam ve üç aylık süre kuralını unutmayın.
• Okulda: Rehberlik servisiyle görüşüp eksik konular için bir telafi planı yapın. Tüm adımlar için dönüş kontrol listemizi kullanabilirsiniz.

Çocuğunuzun Kanada'da bir dönem okuyup sorunsuz dönmesini planlamak istiyorsanız Kanada Kültür Merkezi ile ücretsiz ön değerlendirme görüşmesi yapabilirsiniz; sitemizdeki başvuru formunu doldurmanız yeterli.

Sık sorulan sorular