Bu sayfanın içeriği şimdilik yalnızca Türkçe yayımlanıyor. Menü, arama ve ana sayfa seçtiğiniz dilde görüntülenir.
Kısa cevapKanada'da eyaletler özel öğrenim ihtiyacı olan öğrencilere bireysel eğitim planı (IEP) ve sınıf içi uyarlamalar sağlar. Ancak bu destek ücretli uluslararası öğrenciler için her okul kurulunda geçerli değildir; bazı kurullar uluslararası öğrencilere özel eğitim hizmeti vermediğini açıkça belirtir. Bu nedenle başvurudan önce ihtiyacı açıkça bildirmek ve desteği yazılı olarak teyit etmek gerekir.
Kanada liselerinde özel eğitim desteği nasıl işler?
Kanada'da kapsayıcı eğitim eyalet politikasıdır. Öğrenme güçlüğü, dikkat ve odaklanma zorlukları veya başka ihtiyaçları olan öğrenciler mümkün olduğunca akranlarıyla aynı sınıfta, ek desteklerle eğitim görür.
Bu yazı tıbbi bir değerlendirme veya tavsiye içermez. Amacımız, okulların sunduğu hizmetleri ve uluslararası öğrenciler için geçerli koşulları aktarmaktır. Tanı ve tedaviyle ilgili kararlar çocuğunuzu izleyen uzmanla alınmalıdır.
IEP (Bireysel Eğitim Planı) nedir?
Ontario bakanlığına göre IEP, okul kurulunun bir öğrenciye sağlayacağı özel eğitim programlarını, uyarlamaları ve hizmetleri anlatan yazılı bir plandır.
- Kimlere hazırlanır: Resmî olarak tanımlanmış öğrenciler için zorunludur; resmî tanımlaması olmayan ama desteğe ihtiyacı olduğu görülen öğrenciler için de hazırlanabilir.
- İçeriği: Öğrencinin güçlü yönleri ve ihtiyaçları, sunulacak program ve hizmetler, ilerlemenin nasıl izleneceği ve geçiş planı.
- Uyarlama (accommodation): Müfredat beklentisi aynı kalır; öğrenciye ek süre, farklı sınav ortamı veya yardımcı teknoloji gibi kolaylıklar sağlanır.
- Değişiklik (modification): Sınıf düzeyindeki beklentiler öğrencinin ihtiyacına göre değiştirilir.
- Veli katılımı: Plan veliyle, öğrenci 16 yaş ve üzerindeyse öğrenciyle birlikte hazırlanır.
British Columbia'da da benzer bir yapı vardır. Bakanlığın kapsayıcı eğitim politikası, tüm öğrencilerin öğrenmeye eşit erişim hakkı olduğunu ve uygun öğrenciler için IEP hazırlanacağını belirtir.
Aynı politikaya göre kapsayıcılık her zaman tam zamanlı sınıf içi eğitim anlamına gelmez; ihtiyaca göre öğrenci kaynak odasında veya özel bir ortamda da destek alabilir.
Ontario'da resmî olarak tanımlanan öğrenci için planın 30 gün içinde hazır olması gerekir ve planın her karne döneminde en az bir kez gözden geçirilmesi beklenir.
Uluslararası öğrenciler bu destekten yararlanabilir mi?
Burada dürüst olmak gerekir: Yukarıdaki haklar öncelikle eyalette ikamet eden öğrenciler için tanımlanmıştır. Ücretli uluslararası öğrenciler için uygulama kuruldan kurula değişir ve bazı kurullar bu hizmeti hiç sunmaz.
- Kawartha Pine Ridge (Ontario): 2026 başvuru belgesinde kurulun uluslararası öğrencilere özel eğitim desteği sağlamadığı yazılıdır. Aynı formda öğrencinin sosyal uyum, davranış veya öğrenmeyle ilgili bir sorunu olup olmadığı sorulur.
- Saskatoon Public Schools (Saskatchewan): Uluslararası öğrencilerin özel eğitim hizmetlerinden yararlanamadığını belirtir. Kapsam dışı sayılanlar arasında eğitim asistanı desteği, psikoloji ve danışmanlık hizmetleri ile yardımcı teknoloji yer alır.
Başka kurullar daha esnek davranabilir veya ek ücret karşılığında destek sunabilir. Genelleme yapmak doğru olmaz; her kurulun politikası ayrı ayrı sorulmalıdır.
Özel okullarda destek imkânları
Bazı özel okullar öğrenme desteği merkezleri, küçük sınıflar ve bire bir ders takibi sunar. Yatılı okullarda zorunlu etüt saatleri de dikkat ve planlama konusunda zorlanan öğrenciler için düzen sağlayabilir.
Bu hizmetlerin kapsamı ve ücreti okula göre büyük farklılık gösterir. Bazı okullar öğrenme desteğini ek ücretle sunar, bazıları ise belirli ihtiyaçları karşılayamayacağını bildirir.
Okulları incelerken özel okullar listesinden ve CAIS okulları sayfasından yararlanabilirsiniz. Kesin bilgi için okulun kabul ofisinden yazılı cevap alınmalıdır.
Devlet kurulu ile özel okul arasında seçim yaparken yalnızca ücrete değil, okulun bu alanda görevli personeli olup olmadığına ve desteğin haftada kaç saat verildiğine de bakmak gerekir.
Başvuruda izlenecek adımlar
- Durumu açıkça bildirin: Başvuru formlarındaki sağlık ve öğrenme sorularını eksiksiz ve doğru doldurun. Bilgiyi gizlemek, öğrencinin desteksiz kalmasına ve kaydın sorun yaşamasına yol açabilir.
- Belgeleri hazırlayın: Varsa uzman raporları, okul rehberlik servisi değerlendirmeleri ve Türkiye'de uygulanan destek planı İngilizceye çevrilmelidir.
- Yazılı teyit alın: Okulun hangi uyarlamaları sağlayabileceğini, ek ücret olup olmadığını ve kimin sorumlu olacağını e-postayla sorun.
- Konaklamayı planlayın: Aile yanı eşleştirmesinde öğrencinin günlük rutinine ilişkin bilgi vermek uyumu kolaylaştırır.
- Sağlık tarafını ayrıca ele alın: İlaç kullanımı, Kanada'da hekim takibi ve sigorta kapsamı çocuğunuzun doktoruyla ve sigorta sağlayıcıyla görüşülmelidir.
Veliler için kısa özet
- Destek sistemi vardır: Eyaletler IEP ve sınıf içi uyarlamalarla kapsayıcı eğitim uygular.
- Uluslararası öğrenci için garanti değildir: Bazı kurullar bu hizmeti uluslararası öğrencilere sunmaz.
- Şeffaflık çocuğunuzu korur: İhtiyacı başvuruda bildirmek doğru okulu bulmanın tek yoludur.
- Yazılı cevap isteyin: Sözlü güvenceyle yetinmeyin; desteğin kapsamını belgeleyin.
Çocuğunuzun öğrenim ihtiyaçlarını gizlilik içinde dinleyip hangi okul ve kurulların destek sağlayabildiğini sizin için araştıralım. Kanada Kültür Merkezi ile ücretsiz ön değerlendirme görüşmesi için formu doldurabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Disleksi veya DEHB başvuruda bildirilmek zorunda mı?
Okul başvuru formlarında öğrenme ve sağlıkla ilgili sorular yer alır ve doğru cevaplanmalıdır. Bildirim, okulun destek sağlayıp sağlayamayacağını önceden öğrenmenizi sağlar.
Öğrenme güçlüğü olan öğrenci Kanada lise diploması alabilir mi?
Uyarlamalar müfredat beklentisini değiştirmediği için diploma hedefiyle uyumludur. Müfredat beklentisi değiştirilen derslerde kredinin nasıl sayılacağı okuldan sorulmalıdır.
Sınavlarda ek süre gibi kolaylıklar sağlanır mı?
IEP kapsamında ek süre gibi uyarlamalar tanımlanabilir. Uluslararası öğrenciler için bunun mümkün olup olmadığı okul kuruluna veya özel okula göre değişir.